Edith Piaf: Życie, kariera i „Non, je ne regrette rien” – hymn legendy

0

Édith Piaf, urodzona jako Édith Giovanna Gassion 19 grudnia 1915 roku w Paryżu, była jedną z najwybitniejszych i najbardziej rozpoznawalnych francuskich piosenkarek XX wieku. Jej życie, naznaczone zarówno niezwykłym talentem, jak i głębokimi tragediami, stanowi fascynującą opowieść o walce, miłości i niezłomności ducha. Choć zmarła w wieku zaledwie 47 lat, jej twórczość, wypełniona takimi arcydziełami jak „La Vie en rose” czy „Non, je ne regrette rien”, przetrwała próbę czasu, zapewniając jej status ikony francuskiej piosenki. Na grudzień 2024 roku przypadałaby 109. rocznica jej urodzin.

Najważniejsze fakty:

• Wiek: Na grudzień 2024 roku miałaby 109 lat.
• Żona/Mąż: Była dwukrotnie zamężna; z Jacques’em Pills i Théo Sarapo.
• Dzieci: Miała jedną córkę, Marcelle, która zmarła w dzieciństwie.
• Zawód: Piosenkarka
• Główne osiągnięcie: Uznawana za jedną z najwybitniejszych francuskich piosenkarek wszech czasów, ikona kultury francuskiej.

Podstawowe informacje o Édith Piaf

Prawdziwe nazwisko artystki brzmiało Édith Giovanna Gassion. Urodziła się 19 grudnia 1915 roku w Paryżu. Jej imię, Édith, zostało nadane na cześć brytyjskiej pielęgniarki Edith Cavell, bohaterki I wojny światowej, rozstrzelanej przez Niemców dwa miesiące przed narodzinami piosenkarki za pomoc francuskim żołnierzom w ucieczce z niewoli. Pseudonim artystyczny „Piaf”, oznaczający w paryskim slangu „wróbel”, został jej nadany w 1935 roku przez pierwszego promotora, Louisa Leplée. Pseudonim ten idealnie oddawał jej drobną posturę, mierzącą zaledwie 142 centymetry wzrostu, oraz potężny, pełen emocji głos. Ze względu na swój wzrost i sceniczny wizerunek, często określano ją mianem „La Môme Piaf”, czyli „Mały Wróbelek”.

Rodzina i życie prywatne Édith Piaf

Ojcem Édith był Louis Alphonse Gassion (1881–1944), akrobata uliczny pochodzący z Normandii, a matką Annetta Giovanna Maillard (1895–1945), która jako Line Marsa występowała jako piosenkarka cyrkowa. Po tym, jak matka porzuciła ją krótko po narodzinach, mała Édith trafiła pod opiekę babci ze strony ojca, Léontine Louise Descamps. Babcia prowadziła dom publiczny w Bernay w Normandii, gdzie opiekę nad młodą Édith sprawowało około dziesięciu pracujących tam kobiet. W wieku 17 lat, 11 lutego 1933 roku, Édith urodziła córkę Marcelle, zwaną „Cécelle”, której ojcem był Louis Dupont. Niestety, dziewczynka zmarła na zapalenie opon mózgowych w lipcu 1935 roku, mając zaledwie dwa lata. Ten tragiczny los był pierwszym z wielu bolesnych doświadczeń w życiu artystki.

W 1947 roku Édith Piaf nawiązała gorący romans z mistrzem bokserskim Marcelem Cerdanem. Ich związek, choć pełen pasji, zakończył się tragicznie w październiku 1949 roku, gdy Cerdan zginął w katastrofie lotniczej na Azorach, lecąc do Nowego Jorku na spotkanie z ukochaną. Pierwszym mężem artystki był piosenkarz Jacques Pills (właściwie René Ducos), którego poślubiła w 1952 roku. Świadkową na ich ślubie była słynna aktorka Marlena Dietrich. Para rozwiodła się jednak po pięciu latach, w 1957 roku. Ostatnim związkiem Édith Piaf było małżeństwo zawarte w 1962 roku z Théo Sarapo (Theophanisa Lamboukasa), młodszego o 20 lat fryzjera i piosenkarza greckiego pochodzenia. Pozostali razem aż do śmierci artystki rok później.

Rodzina Édith Piaf

• Ojciec: Louis Alphonse Gassion (1881–1944), akrobata uliczny
• Matka: Annetta Giovanna Maillard (1895–1945), piosenkarka cyrkowa (Line Marsa)
• Babcia: Léontine Louise Descamps, prowadząca dom publiczny
• Córka: Marcelle „Cécelle” Dupont (ur. 11 lutego 1933, zm. lipiec 1935)
• Pierwszy mąż: Jacques Pills (René Ducos) (małżeństwo 1952–1957)
• Drugi mąż: Théo Sarapo (Theophanisa Lamboukasa) (małżeństwo 1962–1963)

Kariera i muzyka Édith Piaf

Kariera artystyczna Édith Piaf rozpoczęła się wcześnie, bo już w wieku 14 lat. Towarzyszyła wówczas ojcu w jego akrobatycznych występach ulicznych na terenie całej Francji, gdzie po raz pierwszy miała styczność ze śpiewaniem przed publicznością. Jej talent został odkryty w 1935 roku przez Louisa Leplée, właściciela nocnego klubu. Mimo panicznego lęku przed sceną, Leplée namówił ją do występów i nauczył podstaw prezencji estradowej. To właśnie on zasugerował jej występy w prostej, czarnej sukience, która z czasem stała się jej nieodłącznym znakiem rozpoznawczym. Jej charakterystyczny wizerunek sceniczny, połączony z potężnym głosem, szybko zdobył uznanie.

W trakcie swojej kariery Édith Piaf współpracowała z wieloma wybitnymi artystami. Do jej najbliższych współpracowników należała kompozytorka Marguerite Monnot, która stworzyła wiele jej największych przebojów. Artystka miała również okazję współpracować z legendarnym gitarzystą Django Reinhardtem. Co więcej, Piaf aktywnie pomagała w rozwoju karier młodszych talentów, takich jak Yves Montand czy Charles Aznavour. Po II wojnie światowej jej sława wykroczyła poza granice Francji, zdobywając międzynarodowe uznanie. Koncertowała w Europie, Ameryce Południowej i Stanach Zjednoczonych. Wystąpiła ośmiokrotnie w prestiżowym programie telewizyjnym „The Ed Sullivan Show” oraz dwukrotnie w legendarnej Carnegie Hall w Nowym Jorku (w 1956 i 1957 roku). Do jej najbardziej znanych i uwielbianych utworów należą „La Vie en rose” (1945), „Hymne à l’amour” (1949), „Padam, padam…” (1951), „Milord” (1959) oraz „Non, je ne regrette rien” (1960). Te piosenki, pełne emocji i autentyczności, stały się hymnami dla pokoleń słuchaczy.

Najsłynniejsze utwory Édith Piaf

• „La Vie en rose” (1945)
• „Hymne à l’amour” (1949)
• „Padam, padam…” (1951)
• „Milord” (1959)
• „Non, je ne regrette rien” (1960)

Warto wiedzieć: W 1961 roku Édith Piaf dała serię koncertów w paryskiej Olympii, ratując teatr przed bankructwem. Właśnie tam po raz pierwszy wykonała na żywo utwór „Non, je ne regrette rien”.

Zdrowie i okoliczności śmierci Édith Piaf

Dzieciństwo Édith Piaf było naznaczone chorobą. Między trzecim a siódmym rokiem życia cierpiała na zapalenie rogówki, które spowodowało ślepotę. Według jej własnych relacji, wzrok odzyskała w sposób cudowny po pielgrzymce do grobu św. Teresy z Lisieux. Pielgrzymka ta została sfinansowana przez prostytutki z domu publicznego jej babci, co podkreśla niecodzienne środowisko, w jakim dorastała artystka. Niestety, późniejsze lata przyniosły kolejne cierpienia. W 1951 roku Édith przeżyła poważny wypadek samochodowy, w którym wraz z Charlesem Aznavourem doznała złamania ramienia i dwóch żeber. Leczenie morfiną, zastosowane w celu złagodzenia bólu, doprowadziło do silnego uzależnienia, które pogłębiło jej problemy z alkoholem.

Édith Piaf zmarła 10 października 1963 roku w Grasse, w wieku 47 lat. Przyczyną śmierci był rak wątroby. Artystka zapadła w śpiączkę, z której nie udało się jej wybudzić. Jej ostatnie nagranie, utwór „L’Homme de Berlin”, powstało zaledwie kilka miesięcy przed śmiercią, w kwietniu 1963 roku. Pogrzeb Édith Piaf odbył się na cmentarzu Père Lachaise w Paryżu i przyciągnął ogromne tłumy wielbicieli. Wydarzenie to do dziś pozostaje świadectwem jej statusu jako niekwestionowanej ikony kultury francuskiej.

Kontrowersje z życia Édith Piaf

Po wyzwoleniu Francji w 1944 roku, Édith Piaf musiała stawić czoła oskarżeniom o współpracę z niemieckim okupantem. Z tego powodu stanęła przed sądem w ramach procedury Épuration légale. Jednak dzięki zeznaniom świadków, którzy potwierdzili jej działania na rzecz ruchu oporu, została oczyszczona z zarzutów. Jej sekretarka, Andrée Bigard, zeznała, że Piaf aktywnie pomagała jeńcom wojennym w Niemczech w ucieczkach, a także wspierała żydowskich muzyków, takich jak Michel Emer, chroniąc ich przed prześladowaniami w czasie wojny. Te świadectwa rzucają inne światło na jej postawę w trudnych czasach.

Innym mrocznym epizodem z życia artystki było morderstwo jej pierwszego promotora, Louisa Leplée. Został on zamordowany w 1936 roku przez gangsterów, z którymi Édith Piaf miała w przeszłości pewne powiązania. Piosenkarka była wówczas przesłuchiwana i oskarżana o współudział w zbrodni, jednak ostatecznie została uniewinniona przez sąd. Te wydarzenia, choć trudne i budzące kontrowersje, są integralną częścią złożonej biografii artystki.

Ciekawostki z życia Édith Piaf

Przez większość swojego życia Édith Piaf towarzyszyła Simone „Mômone” Berteaut. Berteaut w swoich wspomnieniach fałszywie przedstawiała się jako przyrodnia siostra artystki, jednak w rzeczywistości były one jedynie bliskimi przyjaźkami, które poznały się podczas wspólnego śpiewania na ulicach. Ich przyjaźń była silnym wsparciem dla Piaf w trudnych momentach.

Historia Édith Piaf to opowieść o niezwykłej sile artystycznej i ludzkiej odporności, która mimo licznych przeciwności losu, uzależnień i tragedii, pozwoliła jej zdobyć serca milionów słuchaczy na całym świecie. Jej niezapomniane utwory, takie jak „La Vie en rose” czy „Non, je ne regrette rien”, do dziś pozostają symbolami miłości, nadziei i francuskiego ducha, utrwalając jej pozycję jako jednej z najważniejszych postaci w historii muzyki XX wieku.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/%C3%89dith_Piaf