Richard Burton, urodzony 10 listopada 1925 roku jako Richard Walter Jenkins Jr. w Pontrhydyfen w Walii, był walijskim aktorem obdarzonym niezwykle charakterystycznym, melodyjnym głosem barytonowym. Jego życie, choć zakończone 5 sierpnia 1984 roku w wieku 58 lat, obfitowało w spektakularne sukcesy artystyczne i burzliwe wydarzenia osobiste, z których najbardziej znanym jest jego złożony związek z Elizabeth Taylor. Burton został zapamiętany nie tylko dzięki siedmiu nominacjom do Oscara, ale przede wszystkim jako aktor o wszechstronnym talencie, którego kreacje na deskach teatralnych i ekranie do dziś budzą podziw.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: Na 10 listopada 2023 roku Richard Burton miałby 98 lat.
- Żona/Mąż: Był żonaty pięciokrotnie, w tym dwukrotnie z Elizabeth Taylor.
- Dzieci: Miał troje dzieci, w tym aktorkę Kate Burton.
- Zawód: Aktor teatralny i filmowy.
- Główne osiągnięcie: Uznawany za jednego z najwybitniejszych aktorów swojego pokolenia, zdominował scenę i ekran swoimi niezapomnianymi kreacjami.
Richard Burton: Życiorys i Dziedzictwo Wybitnego Aktora
Richard Burton, właściwie Richard Walter Jenkins Jr., urodził się 10 listopada 1925 roku w górniczej miejscowości Pontrhydyfen w Walii. Pochodził z licznej, dwunastoosobowej rodziny robotniczej. Jego wczesne życie naznaczyła strata matki, co, jak sam później przyznawał, miało na niego znaczący wpływ. Opiekę nad młodym Richardem przejęła jego starsza siostra Cecilia. Relacja z ojcem, często nieobecnym i zmagającym się z problemem alkoholowym, była trudna.
Wpływ Mentora i Zmiana Nazwiska
Kluczową postacią w rozwoju młodego Burtona okazał się jego mentor, Philip Burton. W wieku 18 lat Richard oficjalnie przyjął nazwisko „Burton”, by uhonorować wpływową postać jego życia. Philip nie tylko wspierał go w nauce dykcji, ale również starał się o jego adopcję. Choć formalności nie zostały dopełnione, jego wpływ na kształtowanie się Burtona jako aktora był nieoceniony. W tym czasie Burton studiował również na Uniwersytecie Oksfordzkim. Zanim w pełni poświęcił się aktorstwu, rozważał karierę sportową lub duchowną.
Rodzina i Życie Prywatne Richarda Burtona
Życie osobiste Richarda Burtona było równie intensywne i medialne, co jego kariera. Jego pierwszą żoną była Sybil Williams, z którą rozwiódł się w 1963 roku, głównie z powodu jego romansu z Elizabeth Taylor.
Elizabeth Taylor – Miłość i Konflikt
Związek Richarda Burtona z Elizabeth Taylor to historia miłosna, która elektryzowała świat. Byli małżeństwem dwukrotnie: w latach 1964–1974, a następnie ponownie w 1975–1976. Ich relacja, pełna namiętności i gwałtownych konfliktów, stanowiła temat nieustannych zainteresowań mediów. Ich wspólne występy, zwłaszcza w filmie „Kto się boi Virginii Woolf?”, do dziś uważane są za jedne z jego najmocniejszych kreacji. Po drugim rozwodzie z Taylor, Burton poślubił Suzy Miller, a jego ostatnią żoną była Sally Hay, z którą spędził ostatnie lata życia. Richard Burton miał troje dzieci, w tym córkę Kate Burton, która również podążyła ścieżką kariery aktorskiej.
Kariera Aktorska Richarda Burtona: Od West Endu do Hollywoodzkiej Supergwiazdy
Droga Richarda Burtona do sławy rozpoczęła się na scenie teatralnej. Jego debiut profesjonalny miał miejsce w Londynie w 1944 roku, a lata 50. ugruntowały jego reputację jako wybitnego aktora szekspirowskiego. Jego interpretacja Hamleta w 1964 roku jest uważana za przełomową.
Przełom Filmowy i Międzynarodowa Sława
Na dużym ekranie zadebiutował w 1949 roku w filmie „The Last Days of Dolwyn”. W połowie lat 60. stał się jedną z największych gwiazd Hollywood, a jego zarobki plasowały go w czołówce najlepiej opłacanych aktorów świata. Sukces na Broadwayu w musicalu „Camelot” w 1960 roku przyniósł mu prestiżową nagrodę Tony. W swojej bogatej filmografii znalazły się takie tytuły jak „Becket”, „Moja kuzynka Rachela” (za którą otrzymał pierwszą nominację do Oscara), „Szata” (pierwszy film w technice CinemaScope) czy wspomniany już „Kto się boi Virginii Woolf?”.
Wybrane role i filmy Richarda Burtona
- „The Last Days of Dolwyn” (1949)
- „Moja kuzynka Rachela” (1952)
- „Szata” (1953)
- „Becket” (1964)
- „Kto się boi Virginii Woolf?” (1966)
- „Anna tysiąca dni” (1969)
- „Gdzie orły lądują” (1968)
Nagrody i Osiągnięcia Richarda Burtona
Mimo ogromnego uznania ze strony krytyków, którzy okrzyknęli go „naturalnym następcą Oliviera”, Richard Burton jest rekordzistą pod względem liczby nominacji do Nagrody Akademii – siedmiokrotnie ubiegał się o Oscara, lecz statuetki tej nigdy nie zdobył. Jego talent został jednak doceniony innymi prestiżowymi wyróżnieniami.
Nagrody i nominacje Richarda Burtona
| Nagroda | Kategoria | Wynik |
|---|---|---|
| Oscar | Najlepszy aktor | Nominacja (7 razy) |
| Nagroda Grammy | Najlepsze nagranie mówione dla dzieci | Zdobywca |
| Nagroda Tony | Najlepszy aktor w musicalu | Zdobywca |
Ważne Aspekty Życia: Zdrowie, Pasje i Wpływ
Richard Burton zmagał się z uzależnieniem od alkoholu, co, według wielu opinii, mogło wpłynąć na pełne wykorzystanie jego niezwykłego talentu. Problemy te zaczęły się w młodym wieku.
Mimo tych trudności, Burton był znany z profesjonalnego podejścia do pracy i doskonałego przygotowania do ról. Jego pasją poza aktorstwem był rugby; wielokrotnie wyrażał swoje przywiązanie do tego sportu i dumę z walijskiego pochodzenia. W młodości uprawiał wiele dyscyplin sportowych. Od wczesnych lat wykazywał również głębokie zainteresowanie literaturą. Jego wysoka inteligencja i rozległa wiedza literacka często wybrzmiewały w wywiadach.
Warto wiedzieć: Richard Burton, oprócz osiągnięć aktorskich, zdobył również prestiżową nagrodę Grammy, co potwierdza jego wszechstronny talent.
Ciekawostki z Życia i Dziedzictwo Richarda Burtona
Richard Burton służył w Royal Air Force w latach 1944–1947. Jako dziecko posiadał czysty głos, dzięki czemu zdobył nagrodę na festiwalu eisteddfod. Zanim został aktorem, wykonywał prace fizyczne. Jego pierwszą większą inwestycją po sukcesach scenicznych był zakup samochodu. Przez całe życie Richard Burton podkreślał swoje walijskie korzenie i dumę z pochodzenia z rodziny górniczej. Mimo wielkiej sławy, utrzymywał bliskie kontakty ze swoją liczną rodziną w Walii. Richard Burton zmarł 5 sierpnia 1984 roku w Céligny w Szwajcarii, gdzie został pochowany. Do dziś uważany jest za jednego z najwspanialszych aktorów XX wieku, a jego życie i kariera stanowią inspirację dla kolejnych pokoleń artystów.
Podsumowując, życie Richarda Burtona to fascynująca opowieść o wielkim talencie, który mimo osobistych zmagań i walki z nałogami, pozostawił po sobie niezatarty ślad w historii kina i teatru, budząc podziw dla jego niezrównanej charyzmy i głosu.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
Czy Elizabeth Taylor miała dzieci z Richardem Burtonem?
Nie, Elizabeth Taylor nie miała dzieci z Richardem Burtonem. Para pobierała się i rozwodziła dwukrotnie, ale ich rodziny pozostały osobne.
Ile razy Richard Burton się żenił?
Richard Burton żenił się łącznie pięć razy. Jego małżeństwa obejmowały dwa razy z Elizabeth Taylor oraz po jednym razie z Sybil Williams, Suzy Hunt i Sally Burton.
Czy Richard Burton żyje?
Nie, Richard Burton zmarł 5 sierpnia 1984 roku. Zmarł w wieku 58 lat po długiej chorobie.
Który film przyniósł Richardowi Burtonowi sławę?
Chociaż Richard Burton miał wiele pamiętnych ról, to film „Golgota” (1953) przyniósł mu międzynarodową rozpoznawalność. Jego kreacja Jezusa Chrystusa została doceniona przez krytyków i widzów na całym świecie.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Richard_Burton
